Begin bij het Guarda-museum, waar zorgvuldig bewaarde voorwerpen – zoals pre-Romeins aardewerk, ijzeren wapens en votiefvoorwerpen – een beeld geven van het dagelijks leven, het vakmanschap en de krijgskunst van Lusitaanse stammen zoals de Igaeditani, Tapori en Lancienses. Ontdek hoe deze gemeenschappen al lang vóór de Romeinse verovering bloeiden en een cultuur vormden die diep geworteld was in rituelen, oorlogvoering en ambachtelijke tradities.
Ga daarna eens naar het Castro do Tintinolho, een vesting op een heuveltop uit de IJzertijd. Hier geven overblijfselen van stenen muren, ronde platforms en strategische uitkijkpunten een levendig beeld van het verzet van de Lusitanen tegen de Romeinse invallen. Ontdek de ingenieuze communicatienetwerken en guerrillatactieken die deze stammen gebruikten, en luister naar de legende van Viriato, de beroemde Lusitaanse leider die slim gebruikmaakte van het terrein om zijn tegenstanders te slim af te zijn.
Ga verder naar het kasteel van Sabugal, een middeleeuwse vesting die op een oud, strategisch plateau is gebouwd. Uit archeologisch onderzoek blijkt dat deze plek eeuwenlang bewoond was en al sinds de pre-Romeinse tijd dienst deed als uitkijk- en verdedigingspost. Verken de kantelen van het kasteel en stel je eens voor hoe generaties krijgers en gemeenschappen hier ooit de valleien van de rivieren Côa en Zêzere in de gaten hielden.
Vlakbij geeft het Castro de Sabugal Velho je nog een kijkje in het leven van vroeger, met goed bewaarde ovale muren, ronde woningen en mogelijk rituele ruimtes. Volgens lokale legendes zou er een ‘beschermgeest’ rondwaren tussen de ruïnes, wat de mystieke band tussen de Lusitanen en hun heilige plaatsen weerspiegelt.
Na een mooie rit langs de Serra da Esperança kom je aan in Belmonte, een stadje vol geschiedenis en cultuur. In het Interpretatiecentrum kun je uitgebreide tentoonstellingen bekijken over de overgang van pre-Romeinse castros naar Romeinse villae, en hoe de regio zich door de eeuwen heen heeft aangepast. Beklim ten slotte de Serra da Esperança, waar oude cultusplaatsen, heilige rotsen en eeuwenoude bomen je meenemen naar de spirituele gebruiken en mythen van vroegere beschavingen. Hier komt de legende van de Pedra da Mua tot leven, een steen die naar verluidt trilt tijdens stormen en herinneringen oproept aan rituelen en gebruiken uit vervlogen tijden.